Bitrix’da ChPU: bo‘limlar va mahsulotlar uchun tushunarli manzillar

ChPU — inson tushunadigan manzil: raqamli identifikator va parametrlar o‘rniga so‘zlar. Bitrix bunday manzillarni yaxshi qo‘llab-quvvatlaydi, lekin ular komponentlar sozlamalari, infobloklar va manzillarni qayta ishlash qoidalari birgalikda to‘g‘ri sozlanganda ishlaydi.

Nima uchun kerak

• Foydalanuvchi manzilga qarab sahifa nima haqida ekanini tushunadi
• Qidiruv natijalarida manzil ko‘rinadi va ishonch qo‘shadi
• Telegram va messenjerlarda ulashilgan havola tartibli ko‘rinadi
• Sayt tuzilmasi manzillarda aks etadi: bo‘lim, kichik bo‘lim, mahsulot

Simvolik kod

Bitrix’da har bir element va bo‘limning «simvolik kod» maydoni bor. Aynan u manzildagi so‘zga aylanadi. Infoblok sozlamalarida simvolik kodni nomdan avtomatik transliteratsiya qilish va uning noyobligini tekshirishni yoqing. Shunda yangi mahsulot qo‘shilganda kod qo‘lda to‘ldirilishini kutmaysiz.

Kod uchun qoidalar:

• Faqat lotin harflari, raqamlar va defis
• Kichik harflar
• Qisqa va mazmunli: «burchak-divan-milano», tasodifiy raqamlar emas
• Bir bo‘limda takrorlanmasin

Komponentlarda ChPU rejimi

Katalog, yangiliklar va boshqa kompleks komponentlarda ChPU rejimini yoqish parametri bor. U yoqilganda bo‘lim va element uchun manzil shablonlari beriladi, masalan:

• Bo‘lim: #SECTION_CODE_PATH#/
• Element: #SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/

Shablonda raqamli ID emas, simvolik kodlardan foydalaning. Infoblok sozlamalaridagi manzil shablonlari komponent sozlamalari bilan mos kelishi kerak, aks holda sayt ichidagi havolalar va haqiqiy manzillar farq qiladi.

Manzillarni qayta ishlash qoidalari

Bitrix ChPU so‘rovlarini maxsus qoidalar orqali kerakli sahifaga yo‘naltiradi. Komponent ChPU rejimida saqlanganda qoida odatda avtomatik qo‘shiladi. Agar sahifa 404 bersa yoki boshqa komponent ochilsa, qoidalar ro‘yxatini tekshiring: ba’zan eski yoki ziddiyatli qoida birinchi ishlaydi.

Eski manzillardan o‘tish

Agar sayt allaqachon indeksda bo‘lsa va manzillar o‘zgarsa:

1. Eski va yangi manzillar jadvalini tuzing
2. Har bir eski manzildan yangisiga 301 qayta yo‘naltirish qo‘ying
3. Ichki havolalar, menyu va sayt xaritasini yangilang
4. Search Console va Vebmaster’da indekslash xatolarini kuzating

Qayta yo‘naltirishsiz manzil o‘zgarishi to‘plangan ko‘rinishni yo‘qotishga olib keladi.

Ko‘p uchraydigan xatolar

• Mahsulot bir nechta bo‘limda va har bir yo‘lda ochiladi — canonical kerak
• Manzil oxirida slesh bilan va sleshsiz versiyalar ikkalasi ham ochiladi
• Kirill harflari yoki bo‘sh joylar simvolik kodda
• Manzil juda chuqur: besh-olti daraja papka
• Filtr parametrlari ChPU’ga aylantirilib, minglab keraksiz sahifalar yaratilgan

Tekshirish ro‘yxati

• Bo‘lim, kichik bo‘lim va mahsulot manzillari bir xil mantiqqa ega
• Har bir sahifa faqat bitta manzilda ochiladi
• Eski manzillar 301 bilan yo‘naltirilgan
• Sayt xaritasida faqat yangi manzillar

Ikki til bo‘lsa

Rus va o‘zbek versiyalari uchun manzillar mantiqi bir xil bo‘lsin: masalan, o‘zbekcha versiya alohida papkada, simvolik kodlar esa transliteratsiya qilingan. Ikki til uchun bitta simvolik kodni ishlatish mumkin, lekin o‘zbekcha sahifa sarlavhasi va matni o‘z tilida bo‘lishi kerak. Muhimi — har bir til versiyasi o‘z manzilida va ular hreflang bilan bog‘langan.